kronologia

1952

• Telesforo Monzonek Eusko Jaurlaritzako kontseilaritzatik dimititu zuen.
• Bilboko ikasle-talde batek (Txillardegi, Julen Madariaga eta Jose Benito del Valle tarteko) Ekin talde politiko abertzale klandestinoa sortu zuen. Kideen heziketa (euskal historia eta kultura, euskara) eta euskal erresistentziaren informazioa biltzea zuen helburu, baina laister ekintza politikora zabaldu zuen bere xedea eta mugimendu politiko gisa beste hirietara ere hedatu zen. 1955ean, EAJk bultzatuta, EGIkoekin elkartu eta Euzko Gaztedi sortu zuten, baina batasunak ez zuen luze iraun. Ekinetik zetozen militanteek ez zuen alderdiaren kontrola onartzen eta tirabira askoren ostean, 1958an, Euzko Gaztedi utzi eta Euskadi Ta Askatasuna talde politiko berria eratu zuten.
• Inazio Maria Etxaide euskaltzainburu izendatu zuten.
• Iratzederrek "Herri-mina" poema idatzi zuen eta Emeterio Arresek "Olerki berritze" argitaratu zuen.
• Itxaropena Argitalpenak-ek "Kulixka sorta" bilduma sortu zuen.
• Hil ziren:
  - Dugen Egileor tenorea, Buenos Airesen.
  - Juan Antonio Irazusta tolosarra, Liman. Antzerti aldizkariaren sorreran esku hartu eta bertako zuzendari izendatu zuten 1932an. "Joanixio" eta "Bizia garratza da" nobelak argitaratu zituen Buenos Airesen.
  - Carlito Oyarzun aktore lapurtarra.
  - Elias Salaberria pintorea.