PuntuEus

Kirol fitxari esker 'Billy el Niño' torturatzailearen argazkia bolo-bolo

2014-04-16

ARGIA

Hau da Juan Antonio Gonzáez Pacheco, Billy el Niño bezala ezagunagoa, frankismo garaiko tortura kasuengatik Maria Servini epaile argentinarrak estraditatua izan dadin eskatu duen polizia.

"Billy el Niño" estraditatzearen aurka agertu da fiskaltza

2014-04-11

Ane Lusarreta

Fiskaltzak ez du onartu Billy el Niño bezala ezagun den Juan Antonio González Pacheco Argentinara estraditatzea. Frankismoaren biktimen nahiak asetzeko, Espainiako Estatuan egindako epaiketak nahikoa izan behar lukeela argudiatu du.

Segoviako ihesean hil zuten Oriol Soléri buruzko dokumentala aurki ikusgai

2014-04-04

Ane Lusarreta

Gemma Serrahima 1976ko Segoviako ihesean hil zuten Oriol Soléren iloba da. Ihesa eta testuinguruari buruzko informazioa bildu ditu, Joan Rossellekin batera, The Segovia Big Band: Protagonistekin elkarrizketak dokumentalean.

Muñecas torturatzaileak bi galderari baino ez die erantzun bere estradizio saioan

2014-04-03

ARGIA

Jesus Muñecas Guardia Zibileko kapitain ohia Espainiako Auzitegi Nazionaleko Zigor Aretoan eseri da ostegunean Frankismoan egindako torturengatik. Argentinara estraditatu dezatela eskatzen ari dira, herrialde horretan Francoren diktadurako krimenak aztertzen ari den auzia dela-eta.

Gasteizko autobus geltokiari Adolfo Suarez jartzea "probokazio hutsa" da martxoaren 3ko biktimen ustez

2014-03-31

Iera Aranburu

Javier Maroto alkateak Gasteizko autobus geltoki berriari Adolfo Suarez izena jartzea erabaki izana kritikatu dute martxoaren 3ko biktimek: “Adolfo Suarezek ez du omenaldirik merezi Gasteizen”.

Frankismoaren arkitekto kutuna

2014-03-30

Aitor Azurki

Pedro Muguruza arkitektoa (Elgoibar, 1893-Madril, 1952) aholkulari nazionala, gerraosteko Arkitektura zuzendari nagusia, Falangeko buru eta Espainiako Gorteetako prokuradorea izan zen diktaduran. Valle de los Caídos, eta Donostia nahiz Bilboko Jesusen Bihotzen egilea dugu, besteak beste. Elgoibarko seme kutuna da eta kale batek bere izena du oraindik. Hondarribian adopzio-semetzat dute.

Paris Match, 1976: Suárez, Falangea eta euskara

Espainian 1976ko uztailean boterea hartu bezain fite, uda hartan Adolfo Suárez presidenteak elkarrizketa egiteko aukera eman zion Philippe Ganier-Raymond kazetariari. Bere hitzak Paris Match astekarian karrikaratu ziren, 1976ko abuztuaren 28an.

Frankismoaren biktimek Europan bilatuko dute babesa

2014-03-05

Ane Lusarreta

Frankismoko biktimen senide eta elkarteek Bruselan aurkeztu dituzte Francoren erregimeneko krimenen aurkako salaketak.

Bilboko alkate frankisten koadroak ikusgai mantenduko dituzte

2014-02-27

Lander Arretxea

Bilboko udaletxeko alkate frankisten koadroak beste espazio munizipal batera eramango dituzte, gainontzeko alkateenekin batera. Koadro bakoitza testuinguru historikoan kokatuko duten elementuak ere izango dira bertan, “Bilboko Udalaren historia ulertzen laguntzeko”.  Horixe da EAJ eta PSEren aldeko bozekin gaur goizeko udalbatzan onartu dena. EH Bilduk eta PPk kontra bozkatu dute.

Bilboko alkate frankisten koadroak Udalean geratuko dira

2014-02-26

Iera Aranburu

Bilboko udalbatzak, EAJ eta PSEren aldeko botoekin, erabaki du alkate frankisten argazkiak Udalean mantentzea. Beste objektu batzuk ere jasoko dituen leku batean paratuko ditu koadroak, "testuinguru" historiko baten adierazle gisa. EH Bildu eta PP kontra azaldu dira.

Inpunitate frankista salatzeko elkarretaratzea ostegunean Bilboko udaletxean

2014-02-25

Ane Lusarreta

Iñaki Azkunak Bilboko udaletxean dauden alkate frankisten erretratuak kentzeari uko egin zion pasa den astean, eta erreakzioak askotarikoak izan dira. Sare Antifaxistak elkarretaratzea egingo du ostegunean, Bilboko udaletxearen atarian.

Bilboko alkate frankisten erretratuak lekualdatzea proposatu du EAJk

2014-02-20

Iera Aranburu

EAJk erdibideko posizioa hartu du eta "Bilboko alkateen interpretazio-galeria" izeneko ganbera sortzeko proposamena egin du hiriburuko alkate guztien erretratuak ikusgai jartzeko, Francoren diktadurak ezarritakoak barne.

Akaba itzazue basapiztia guztiak!

Ohitura Basatien Ezabaketarako Nazioarteko Elkarteak txosten bat idazteko eginkizuna utzi zuen Kurtz jaunaren gain, Afrikan Europako zibilizazioaren sartzea azter zezan. Dokumentuaren amaieran, posdata gisa, azken zuriunean, Kurtzek lau hitz gaineratu zituen: “Akaba itzazue basapiztia guztiak!”.

Historia ezagutu, interpretatu eta erreparatu egin behar da, Azkuna jauna

2014-02-17

Urko Apaolaza

Iñaki Azkuna Bilboko alkateak ez du udaletxean dauden alkate frankisten koadro bat bera ere kenduko. “Historia errespetatu egin behar da, molestatu arren”,  esan du. Espainian eskuinak Francoren diktadurarekin erabili duen argudio bera da: gertatu zena gertatu zen eta...

"Antifrankistoi bizkarra eman zigun Castrok"

2014-02-02

Aitor Azurki

Iraultza kubatarraren hasi-masietan Castro eta Che Guevararen taldeari lagundu zion 50eko hamarkadan Mexikon. Franco diktadorearen aurka huts egindako atentatua antolatu zuen 1962an Donostian. Egun, Octavio Alberola Suriñach anarkistak (Alaior, Balear Uharteak, 1928) castrotarrak gogor kritikatzen ditu eta oroimen historikoaren defendatzaile sutsua da.

Salvador Puig Antich anarkistaren heriotza: bertsio ofiziala gezurtatu dute

Erregimen frankistak hildako azken presoetako bat izan zen Salvador Puig Antich anarkista kataluniarra eta oraindik argitu gabe daude haren exekuzioaren inguruko hari-mutur asko. Jordi Panyella kazetariak  Salvador Puig Antich, cas obert liburua plazaratu berri du, bertsio ofiziala ezeztatuz.

"Eusebio Osa idazle morala eta kontsekuentea izan zen"

2014-01-26

Mikel Asurmendi

Eusebio Osa. Belaunaldi baten lekuko liburua (EHUren argitalpena) kaleratu du Pako Sudupe idazleak. Eusebio Osaren (Bergara, 1936-Gasteiz, 1993) pentsamendua bildu du. Egungo Euskal Herria ezagutzeko ezinbesteko belaunaldia da gasteiztar bilakatu zen bergararrarena. Eusebio Osak pentsamendua eta praxia uztartu eta elikatu zituen.

El Diario Vascoren azal frankistak Donostiako paretetan

2014-01-21

Lander Arbelaitz

El Diario Vascok “Saludo a Franco: ¡¡Arriba España!!” zioen 1937an tropa frankistak Euskal Herrian sartzen ari zirela. Frankisten garaipenak badakigu zer ekarri zuen gurean: milaka errefuxiatu, fusilatzeak, espetxeratze masiboak, milaka preso politiko kontzentrazio eremuetan sartzea, haurren bahiketa, euskaldunon hizkuntza desagerrarazteko neurri genozidak…

Fusilatuen senitartekoek
350 hilotz lurpetik ateratzeko eskatu dute Nafarroako Parlamentuan

1936an 3.400 nafar hil zituzten gerra fronterik ez izan arren. Horietatik 350 fusilaturen gorpuak lurpean daude oraindik 52 hobitan; berreskuratu ez daitezken kasuak kontuan hartu gabe. Fusilatuak lehenbailehen ateratzeko eta sinbolo frankistak kentzeko exijitu dute Nafarroako fusilatuen senitartekoek.

Franco lotsarazi zuen fusilatzea

2014-01-12

Aitor Azurki

Pedro Barroso, Euskadiko Gerrillari Erakundeko komandantea, Hego Euskal Herrian sartu zen lehen euskal maki taldeko burua zen. 1945eko udan epaitu zuten Donostian, eta Franco eta nazioarteko diplomatiko asko bertan zirenez, Gasteizera eraman zuten fusilatzera, eskandalua saihesteko. Irailaren 11 zen.

Carrero Blancoren hilketaz zer esan zuen oposizioak?

2013-12-22

Josu Chueca

1973ko abenduaren 20an hil zuen ETAk Carrero Blanco almirantea Madrilen. Diktadurako aparatuarentzat eta burgesiarentzat ustekabeko kolpea izan zen Francoren ondorengotzat jotzen zenaren heriotza. Oposizio antifrankistak atentatu hartaz iritzi ugari plazaratu zuen. Batzuk kritiko agertu ziren, beste batzuek ordea, “eutsi ezinezko poza” adierazi zuten.

María Servini: "Txilek ez zigun estradizioa eman, eta hara joan ginen inputatuei deklarazioa hartzera"

2013-12-04

Urko Apaolaza

Frankismoaren krimenen kontrako auzia daraman Argentinako María Servini epailea elkarrizketatu dute Radio Euskadin. Servinik ez du esan zer egingo duen Espainiako Gobernuak Pacheco eta Muñecas torturatzaileen estradizioa ukatuz gero, baina aurrekari batzuk iradoki ditu.

Duela 40 urte hil ziren Joxe Etxeberria eta Jon Pagazaurtundua ETAko kideak

2013-11-28

ARGIA

40 urte pasa dira Joxe Etxeberria Sagastume “Beltza” eta Jon Pagazaurtundua Isusi “Pagaza” ETAko kideak Itzulbaltzetan hil zirenetik.

Gernikako alkateari Argentinara frankismoaz deklaratzera joatea debekatu dio Auzitegi Nazionalak

2013-11-28

ARGIA

30 bat herritar dira Buenos Airesera joatekoak Frankismoaren krimenei buruzko testigantza ematera, eta tartean zen Gernikako alkate Jose Maria Gorroño. Espainiako Auzitegi Nazionalak baimena ukatu dio baina, Bakearen eta Berradiskidetasunaren Gernika saria Arnaldo Otegi eta Jesus Egigureni eman izanagatik auziperatua baitago.

Martxoaren 3ko hilketen "arduraduna" epaitzeko eskatu dute biktimek Argentinan

1976ko martxoaren 3an poliziak bost langile hil zituen tiroz Gasteizen. Orduko biktimek, frankismo garaiko krimenen kontra Argentinan abian den ekimenarekin bat egin, eta tragediaren “arduraduna” auzipetzeko eskatu dute.

Eraso egin diote Frankismoa ikertzen ari den abokatu baten bulegoari

Gustavo Garcia abokatuaren Vigoko bulegoa hankaz gora jarri, eta margoketa faxistak egin dituzte ezezagun batzuek, joan den igandean: "Gorriari tortura" eta "Gora frankismoa", besteak beste. Argentinak Frankismoko krimenen aurka aurkeztutako helegitean hartzen du parte Garciak, eta Fundacion Galega Contra a Impunidadeko kide da.

Jose Ariztimuño "Aitzol" omenduko du Aranzadik

Tolosan Gerra Zibilak izandako eraginaz egindako ikerketaren barruan, euskal pizkundearen bultzatzaile izan zen Jose Ariztimuño Aitzolen inguruko dokumentala ekoiztu du Aranzadi Zientzia Elkarteak.

1936ko gerrako "martirien" beatifikazioa, irabazleei begirako keinua

2013-10-14

ARGIA

Espainiako apezpiku-batzarrak XX. mendeko 522 “martiri” beatifikatu ditu. 1936-39ko gerran hil ziren gehienak, ia erdia Katalunian. Hainbat erakunde laiko zein erlijiosok kritikatu du elizaren jokabidea, frankismoari eskainitako babesagatik barkamenik ez eskatzeaz gain, bando bateko kideei baino ez dielako eman aitortza.

Frankismoko torturatzaileak hedabide espainiarren jomugan

2013-10-08

Urko Apaolaza

Antonio Gonzalez Pacheco Billy el Niño non zegoen eta nola bizi zen azaldu zuen El Mundok argitaratzen duen Crónica astekariak, argazki eta guzti. Orain Interviú-k Jesús Muñecas guardia zibil ohiaren egungo berri dakar erreportaje zabal batean, Anparo Arangoaren torturen argazki eta guzti.

Nazio Batuen ebazpenen kontra, bi torturatzaileak estraditatu ezean

Pacheco eta Muñecas torturatzaileak Argentinara estraditatuko ez balitu, Espainiak Nazio Batuen bi erabakien kontra egingo luke. Batetik, gizateriaren aurkako erasoen errudunen atxiloketei buruzko erabakariaren kontra; eta bestetik, giza eskubideen bortxaketei buruzko erabakariaren aurka. 1977ko Amnistiaren Legean oinarritzen da ez entregatzeko. 
Multimedia

2013-07-12  |  Frankismoa

Udazkena oraindik

1936ko Hernaniko fusilamenduak gogora ekartzen dituen dokumentala, 2006an egindakoa. Zuzendaritza eta gidoia: Sabin Egilior Produkzio exekutiboa: Carlos Juárez Argazki zuzendaria: Jon D. Domínguez Muntaketa: Haritz Zubillaga Dokumentazioa: Jimi Jimenez Zuzeneko...

2013-05-10  |  Frankismoa

Frankismoaren itzal luzea Espainian

Grup de Periodistes Ramon Barnils eta Mèdia.cat hedabideen behatoki kritikoak 2012an, hedabide ohikoetan gutxi edo batere agertu ez diren gaiak jorratu dituzte. Gai hauetako bat da: Francoren ministro izandako bederatzi pertsonen ibilbidea azaltzen duen bideoa. Azken 30 urteotan kargu...

2013-04-26  |  Frankismoa

Zerutik sua dator

Espainiako Gerra Zibilean Bizkaiak jasan zituen bonbardaketa ugariei eta haien ondorioei buruzko dokumentala. Esperientzia hura bizi izan zuten pertsonen lekukotzak jasotzen dira. Iturria: eitb.tv

2012-11-30  |  Frankismoa

Egunez hiltzea

Transiziotik gaur egun arteko Kataluniako historia bere alde izkutu batetik begiratuta: heroina. Kontrakultura eta giro politikoko pertsonai garrantzitsuenetarikoen agerpenak Pau Malvido, Mercè Pastor, Pepe Sales edota Juanjo Voltes adikzioak markaturik dagoen bizi baten erronkaz mintzo...

2012-02-10  |  Frankismoa

Isiltzen ez den isiltasuna

"Oiartzuarren lekukotasunak josatzeaz gainera, Euskal Herrian ikus-entzunezko formatuan estreinakoz bildu den gertaera bat erakusten digu erreportaje honek: bost fusilatuen gorpuzkinak zituen hobi komun baten bilatze eta hobitik ateratze prozesua zuzen-zuzenean eta irudi zirraragarriz...

2012-01-31  |  Frankismoa

Frankismoaren biktimei Gipuzkoako Aldundiak egindako omenaldia

Gipuzkoako Aldundiak frankismoaren biktimei iazko abenduaren 14an eskeini zien omenaldia osorik. Malko haiei esker, orain itsasoa gara izenburupean, Gipuzkoako Batzar Nagusietan egin zen ekitaldia. Bertan Pako Etxebarria Aranzadi elkarteko kideak, Josu Chueca historialariak, Eñaut...

2010-12-01  |  Frankismoa

Haizea eta sustraiak

“Txiki”-ren bizitzaren bidez frankismoaren azken fusilamenduetan sartuko gara. Bere bizitza, bere historia, bere lagunak eta bere askatasunaren ametsak. Batzuk, argia eta oroimena heltzen ez diren hobi komunean ahanstura lurperatzen duten bitartean, bere senide, lankide eta...

2009-05-28  |  Frankismoa

Gose greba gotzaindegian

1969an bost abadek itxialdia eta gose greba egin zuten Bilboko Gotzaindegian. Horren ondorioz espetxeratuak izan ziren, baina handik ihes egiteko zorian ere izan ziren. Beren hitzak bildu ditugu.
Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


Ametzagaiña Argia Antza iametza Adur Luditoys