Piztu Ezazu Argia gunera joan.

Ez da existitzen betiereko dibisarik

2010-05-16

Urko Apaolaza

Metal gogorrez egina zegoela uste zen, baina euroa jogurta bezain xehea dela ikusi dugu orain, eta Alemaniak ez ditu greziarrek hautsitako platerak ordaindu nahi. Moneta Bakarra arriskuan dago, baina zenbaiten dramatismoa erlatibizatu egin behar da. Azken batean inoiz ez da betiko txanponik izan, gure curriculum numismatiko luzea irakurtzea nahikoa da horretaz jabetzeko.

Germania, uste baino erromatarragoa

Brontzezko zaldi buru bat aurkitu du Frankfurteko Unibertsitateko arkeologo batek pasa den abuztuan. K.o. 9. urte inguruan datatu dute eta erromatar garaiko brontzezko eskulturen artean hobekien gorde denetako bat da, Friedrich Lüth Arkeologia Institutuko arduradunaren esanetan. Erromatarren...

"Erromatarrak 'crack' batzuk zituan!"

2009-07-26

Jon Artano

“Sertorio eta biak xextran zebiltzalako iritsi zuan hona Pompeyo Magno eta, apaltasunez, Pompaelo izendatu zian Iruñea. Ordurako baskoiek eta erromatarrek baziaten elkarren berri. Andelosen behintzat bai”. Horrela hasi zuen bere jarduna koadrilako historiagileak, duela urte mordoxka Sanferminetako ondoa pasatzeko Andelosa egin genuen txangoan.

Iruña-Veleiak merezi du

“Zer da Iruña-Veleia?” galdetu diegu ingurukoei. Eta erantzunetan “iruzurra” izan da nagusi. Erreportaje honen helburua ez da eztabaidan nahastea, erantzun hori aldatzen ahalegintzea baizik. Iruña-Veleiara joan gara eta askoz gehiago dela esan digu, polemikaren itzalak ikusten uzten ez digun altxorra, Euskal Herriko aztarnategi nagusietakoa.

Arlobiko menhirra Gorbeiako beste erraldoia

2008-12-07

Urko Apaolaza

4.500 kilo eta ia bost metro luze ditu Arlobiko megalitoak. 2004an aurkitu zuten eta Euskal Herriko handienetakoa da. Egun, errestauraturik, Gorbeiako Parke Naturala zaintzen du Arlobiko lepotik.

Judu herriaren mitoa noiz eta nola asmatu zen

Posible ote da duela 2.000 urte Israel-Palestinan bizi izan ziren juduen ondorengoak gaurko palestinarrak izatea, eta aldiz, historiak zigortutako populu izatea aldarrikatuz, Israelera emigratu dutenak etnia ugaritako jende judutartuak izatea? Shlomo Sand historiagilea ez da hori defendatzen bakarra.

“Euskararekin ez dugu arkeologia egin behar, biologia baino”

2008-02-17

Sustrai Colina

Andres Urrutiaren egunak 24 ordu baino gehiago dauzkala iruditzen bazaizu, oker zaude. Lo ere egiten omen du. “Lo ondo egitea baita beste gauza guztietan ondo aritzeko bide eraginkorrena”.

Erromanizazioa gure inguruan

2008-01-13

Pilar Iparragirre

Alberto Pérez de Laborda ::Ocho siglos de romanización Txertoa orrialdeak ::192 prezioa ::15€

110 palet historiaz beteak

2007-11-25

Urko Apaolaza

Pasaiako portuko Galatras jauregia lego baten moduan deseraiki zuten duela urte eta erdi. Orduz geroztik itsasoari begira daude haren harriak, paletetan bilduta, noiz eraikiko zain. Portuko proiektu urbanistikoetatik herioan salbatu zen itsas ondarearen altxor hau. Orain, arkeologiaren lupak emaitza harrigarriak atera ditu jauregiaren hesteetatik. Historiaren korapilo ugari askatuko ditu euskal ontzigintzaren epizentroan aurkitutakoak.

Erromatarrak Tiberretik Bidasoara

2006-10-08

Urko Apaolaza

«Baina nork dio erromatarrik ez zela egon hemen? Caro Barojak esan zuen: saltus eta ager. Baina hori erromatar idatzietan ez da ageri eta aztarna arkeologikoek justu kontrakoa diote!», ahotsa punttu bat igo eta baieztatzen du, seguru, eskuan pintzela eta aitzur txikia balitu bezala. Teoria hutsalak...

Jan, edan eta lo

2006-07-09

Jon Alonso

Napoleonen harritailuan txiza egiteko, lehen-lehena Napoleonen harritailua beharrezkoa dela. Egunero ikasten dira gauzak, eta egunero ahazten, zorionez, baiki. Bestela ezin bizi. Zer ikasi behar den eta zer ahaztu, horixe izaten da koska. Ez dakit gogoan daukazuen, baina urte edo urte t'erdi ez...

Xabier Peñalver: «Garai batzuez ditugun hutsuneak bete ahal izatea nahi nuke»

2006-03-12

Pilar Iparragirre

Nondik datorkizu arkeologia zaletasuna? Nire ikasle garaian ez zen erraza inor Historiaurreaz zaletzea, egia esan, ia oharkabean pasatzen baitzen. Baina nire aita, Jesus Peñalver, maisua zen eta arkeologia zaletasun handia zuen. Maisu egondako herri batean zezen iberiar bat aurkitu zuen; ordura...

Erromatar asentamendua: itsasotik penintsularako sarrera

2005-11-27

Bizkaiko aztarnategirik handiena dago Foruan. Kristo ondorengo I. eta V. mendeen artean bizi izan zen jendea han eta burdina landu eta saldu egiten zuten foruarrek. Historiak jasotzen duenez, burdina forjatzen aritzen ziren Foruko bizilagunak, izan ere, forum edo merkatu hori itsasotik...

Laborategian ere badago zer eginik

2005-09-04

Arkeologoentzat, laborategian egiten den ikerkuntza indusketan bertan egiten dena bezain garrantzitsua suerta daiteke, baina Agustin Azkarateren iritziz "askotan landa-lanari eman zaio lehentasuna -aurrekontuetan ere bai- laborategi-lanaren kaltetan, eta akats handia da hori". Azkarate bera...

Indusketak, zabalik ala itxita?

2005-09-04

Gasteizko Andra Mari katedralaren zahar-berritzea eta Armentiako basilikaren berreskuratze-proiektua dira, seguruenik, gaur egun Euskal Herrian burutzen ari diren ikerketa arkeologikorik esanguratsuenetakoak. Ez-ohikoak ere bai, alderdi askotan. Horietako bat, jende aurrean eduki duten zabalkundea....

Paisaia, balizko ikergaia arkeologiarentzat

2005-09-04

Arkeologiak adar asko eduki ditzake, eta batzuk ez dira batere jorratzen, Iñaki Garcia Caminoren ustez. "Gauza asko daukagu æzainÆ. Paisaia, esaterako. Oraindik ez da ikertu, eta historiari buruzko informazio-iturri bikaina da, aztarnategi arkeologikoak bezalaxe". Bizkaiko Foru Aldundiko...

Jentil-bideetan barrena

2004-12-26

Ainhoa Lendinez

Bizkaiko udalerria da Dima eta Arratia-Nerbioi eskualdean dago. 1.048 dimoztar bizi dira bertan. Indusi ibaiaren ertzean dago, mendiz inguratuta. Arostegieta, Bargondia, Bikarregi, Indusi, Intxaurbizkar, Lamindao, Oba, Olazabal eta Ugarana auzoek osatzen dute. Nekazaritza (barazkiak), abeltzaintza...

Jesus Altuna: «Iragana hainbeste hondatu gabe ere eraiki dezakegu etorkizuna»

Zientzialari ilezuri, jakintsu eta atseginaren klitxea betetzen du Jesus Altunak. Hamarretik gora daki, baina harrokeriarik gabe ari da. Patxadan eta gozo mintzo da, arrazoiaren indarrez, eta autoritatez. Plazer da berarekin hitz egitea, zentzuz eta senez jarduteko dohaina baitu. On Joxemiel Barandiaranen ondoan ezagutu genuen, baina bere bidea egin du Lehen Gizakiaren aztarna bila. Hamaika ikusi du, eta batzuk, behintzat, kontatu dizkigu. Berastegi, Tolosa, Madril... Barandiaran, Dominguin, Koro Mariezkurrena... Ekain, Marizulo, Atapuerca... Arraza, Rh-a, euskara... Urregorri da Jesus Altuna, Euskal Herriaren altxor.

Artzainaren mitoari agur

2003-12-14

Urko Apaolaza

Burdin Aroan lur hauetako biztanleak artzainak zirelakoan ginen. Baina arkeologoek makina bat indusketa dituzte abian eta gure arbasoei buruzko bestelako datuak bildu dituzte. Herri harresituak aurkitu dituzte, herri finkoak eta baita Europan soilik aurki zitezkeen hainbat tresna ere. Artzainaren mitoa desagertzeko bidean da, historiaurreko azken garai hartan nekazariak ziren dagoeneko lur hauetan bizi zirenak eta baita merkatariak ere.

Agorregiko burdinolatik Tomb Raider-era, arkeologia kalera hurbilduz

2001-12-09

Joan den hilaren 6tik 9ra Bidasoako Nazioarteko Zinemaldi Arkeologikoa burutu zen lehenengo aldiz Irunen, bertako udalak eta Arkeolanek antolatuta. Zortzi film ikus ahal ziren bertan, oso desberdinak denak, baina arkeologiaren gaiak loturik guztiak: «En construcción», «Dendrocronologia», «El oro de...

Arkeolan: garai iluneko profesionalak

2001-12-09

Arkeolan 1989an sortu zen, Artelekun buruturiko arkeologia ikastaro bateko hausnarketak bultzatuta. Garai hartan, unibertsitateko ikasleak aritu ohi ziren gehienbat udako oporretan indusketak egiten. Arkeologo talde batek, ordea, arkeologia egunero egin nahi zuen. Estatutu bereziak ezarrita,...

EUSKARAREN ARAUAK

1999-07-25

EUSKARAREN ARAUAK Patxi Goenagak Euskaltzaindiari eginiko kritikei erantzun eta honen proiektuen berri ematen du «Euskonews & Media» astekarian, «Euskaltzaindia gaur» artikuluan: «Euskaltzaindia zenbaiten ustez motelegi doa. Beste zenbaiten iritziz, arautu behar ez direnak arautzen ari da. Jende...

INDUSKETAK: HISTORIAURREKO HARRIEN MINTZOA

Ikasturtea amaiturik eta eguraldia lagun, indusketak burutzera mendira jotzen du hainbat ikertzailek, sarritan Historiako ikasle multzoa lagun duela.Mandubi Zelaia trikuharrira hurbildu gara gu, Joxean Mujika EHUko irakasleak eta ia 30 ikaslek 3.500 urteko hilobi honetatik zer aterako duten ikustera.

Joxemiel Barandiaran: "Denek erdara ikasten dute eta horrek ematen ditbeldur ikaragarria"

1989-04-23

Joxemiel Barandiaran idazleari elkarrizketa Joxemiel Barandiaran: "Denek erdara ikasten dute eta horrek ematen dit beldur ikaragarria" Joxemiel Barandiaranen lehenengo liburua "Ataun En La Edad Media. El Antiguo Castillo" izan zen, 1961an argitara emana. Ordudandik, etengabean ari da...

Jesus Altuna: "Lehen Euskal Gizona Aztertzen Espetializatzea Erabaki Nuen Gaztetan''

1986-06-01

Iñaki Uria

Jesus Altuna arkeologoari elkarrizketa Jesus Altuna: "Lehen Euskal Gizona Aztertzen Espetializatzea Erabaki Nuen Gaztetan'' Donostiako San Telmo museoan sartu eta, hirugarren pisuan, hezur, liburu eta artxiboz beterikako laboratorio baten barruan aurkitu dugu JesusAltuna, idazmakinaren...
Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


Ametzagaiña Argia Antza iametza Adur Luditoys