Argia.com :: Miel Anjel Elustondo eu http://www.argia.com/egileak/miel-anjel-elustondo ARGIA: Euskal Herriko astekaria <![CDATA["Dagoen proposamen unibertsalena da berdintasuna"]]> http://www.argia.com/2367/bego-muruaga 25 urte betetzen ditu aurten Maria Maeztu Forum Feministak. Garai hartara eta atzerago ere egin dugu bidaia Bego Muruagaren eskutik, Forumaren sorreran izan baitzen. Lehena ikusi dugu, gaur eguna entenditu nahirik.

]]> <![CDATA["Sarrionandiak maila berean jartzen ditu itzulpena eta sormen-lana"]]> http://www.argia.com/2365/aiora-jaka Orain dela urte eta erdi Itzulpenari buruzko gogoeta eta itzulpen-praktika Joseba Sarrionandiaren lanetan doktore-tesia irakurri zuen Aiora Jaka irakasleak Euskal Herriko Unibertsitatean. Argitalpenak iaz ikusi zuen argia, Euskaltzaindiaren IKER atalean.
Joseba Sarrionandiak itzulitako lanetan barna abiatu gara Jakarekin, itzulpengintzaren historia eta teoriak lagun.

]]> <![CDATA[Hiztunak entzulearen emozioa du nahitaezko]]> http://www.argia.com/2365/josep-maria-artigal-bigarren-hizkuntzen-irakaskuntzan-aditua Martxoan XX. Jardunaldi Pedagogikoak burutu zituen Euskal Herriko Ikastolen Elkarteak Gasteizen. Haur Hezkuntzari begira jardun zuten hizlariek. 0-6 urte bitarteko etapa hori gogoan, Entzuten gaituzten neurrian ikasten dugu hizketan izeneko hitzaldia egin zuen Josep Maria Artigal irakasle katalanak.

]]> <![CDATA["Kartzelak zirrara egin zidan, baina ez zidan konpromisoari eusteko indarra kendu"]]> http://www.argia.com/2364/amparo-lasheras Militante zen oinarrikoa. Plazara irteteko deia jo zutenean, plazara irten zen, egin behar dena egin behar den garaian egiten baitu militanteak.

]]> <![CDATA["Libertatea izan dadin, lehenbiziko betebeharra da pluralismoa"]]> http://www.argia.com/2361/jose-ignazio-lakasta-zabalza Hamar urte ere baditu liburuak, La España uniforme (Pamiela, 1999), baina irakurlearen oroimenean irauten du. Partez, egilea leial zaiolako lan hartan isuri zituen ideia sortari. Partez, hainbat urtez astean behin irratian haiek barreiatzen jardun duelako.

]]> <![CDATA["Egoera berrietara egokitzeko gaitasun handia erakutsi du feminismoak"]]> http://www.argia.com/2358/mari-luz-esteban Kalean bizi-bizirik zen feminismoa Euskal Herrian 1980ko hamarkadan, beste hainbat herri mugimendurekin batera eta batean. Kalean apaldu egin da orroa eta, egun, zenbait elkarte, instituzio eta unibertsitatetan du habia aldarrikapenak.

]]> <![CDATA[Euskara bistara konkista ondoko agirietan]]> http://www.argia.com/2357/erresuma-zaharreko-euskara-bizia Fernando Maiora Mendiak urteak daramatza igeri Nafarroako agiritegietan historia eta euskara bila. Bertzeak bertze, euskarazko gaitzizenak ditu bilduak, euskarak Orbaibarren eta Artaxoan duen iragana, Tafallaren historia… Zoria lagun, haren lanik ikusi duzu Iruñerriko liburudendaren batean. Irakurraldiaren hasiera da…

]]> <![CDATA["Egunerokoaren argazki ere badira ipuinok, baina horixe dira, ipuin"]]> http://www.argia.com/2357/karmele-jaio Ez naiz ni ipuin liburua argitaratu zuen udazkenean. Bizitzaren erdigunera iritsitako pertsonaiak dira gidari, haien ezinak ipuinetako gai nagusi. Zahar ez badira ere, adin batera heldu dira denak, baina ez, zuzen, heldu nahi zuten lekura….

]]> <![CDATA["Michelinen gorabeherak izan nituen, Tximisten ere bai, gehiegi konprometitzen nintzen"]]> http://www.argia.com/2355/feliz-razkin Noizbait, emaila buzoian. “Eusebio Osaren ikasle izandakoa den Felix Razkin elkarrizketatzea gomendatu nahi dut. Erretiratu berri da, badauka zer kontatua euskalgintzaren, Euskal Herriko historiaren eta beste hainbat gairen inguruan. Gasteizen bizi da, eta bere telefono-zenbakia da…”. Abian zara bila, zer aurkituko...

]]> <![CDATA[Galdua zirudiena nola berreskuratu duten Iruritan]]> http://www.argia.com/2353/galdua-zirudiena-nola-berreskuratu-duten-iruritan Iruritako egoera aztertu du Paula Kasares soziolinguistak, euskarak Baztango herrian egin duen bidea, karrikan galtzera joatetik biziberritzera. Horretarako, gurean ezohiko ikuspegia baliatu du, hizkuntz sozializazioa.

]]> <![CDATA["Geratu egin behar dugu, eta pentsatu, galderak egin eta erantzuten saiatu"]]> http://www.argia.com/2352/antonio-cancelo Fagor, Irizar, Edesa, Consum, Orbea, Euskadiko Kutxa… Kooperatiba mugimendua. “Humanismoa lanean”, “kooperatibek mundu hobea eraikitzen dute”. Hainbat urtez Antonio Cancelok gidatu zuen Eroski, gidatu zuen Mondragon Taldea. Canceloren balioak dira erakundeenak. Eta alderantziz.

]]> <![CDATA["Itzultzen hasi berriaren neurrikoa izan nuen Xukriren Ogi hutsa"]]> http://www.argia.com/2350/arantzazu-royo Itzulpengintzaren Euskadi Literatura saria jaso du Alaa As Aswaniren Jakobian eraikina (Igela, 2011) nobelak, Xabier Olarrak eta Arantzazu Royok maisu-maistraki euskaraturik. Izen eta aipu handikoa da lehena, bidean urrats egiten ari dena, berriz, bigarrena. Mohamed Xukriren Ogi hutsa (Igela, 2010) itzuli zuelarik irten zen plazara, eta isilean igaroko zen, sariak zipriztindu izan ez balu.

]]> <![CDATA[“‘Zük Xiberoa esportatzen düzü!’ erraten didate”]]> http://www.argia.com/2349/jean-louis-davant Egungo Zuberoak euskarari eman dion izenik handienetarik duzu Jean Louis Davant. Irakasle, idazle, politikari, euskaltzain, guraso… Hamaika ertz baditu, eta soseguz eta patxadaz bihitu dizkigu batzuk eta besteak.

]]> <![CDATA["Kitxua biziberritzea posible dela ikusi dugu Katalunian eta Euskal Herrian"]]> http://www.argia.com/2349/sacha-rosero Euskal Herrian izan dugu berrikitan Sacha Rosero (Otavalo, Ekuador, 1970). Kitxua da eta informatikaria, hizkuntzak biziberritzeko estrategiei buruzko graduondo ikastaroa iaz HUHEZIn egina. Handik hona, kitxua biziberritzeko lanean murgildurik bizi da, Kataluniako eta Euskal Herriko esperientziak lagungarri.
 

]]> <![CDATA["‘Inorekin loturarik ez duen hizkuntza, zertarako aztertu?’ diote Iowan"]]> http://www.argia.com/2346/roslyn-frank Kalifornia, Iowa, Chicago… eta berdin Massachussets, Illinois edo New Jersey. Hemen bertakoak bagenitu bezala kontatzen dizkigute hango tornado, urakan eta uholak. Beharrik, alderantziz ari da Roslyn Frank, gureak han-hemen kontatzen.

]]> <![CDATA["Poesiak narrazioaren bidea argitzen lagundu dit"]]> http://www.argia.com/2346/kirmen-uribe Nobela berria dakar Kirmen Uribek udazken-negu honetan. Mussche (Susa, 2012) du izenburu eta, azalean, Bigarren Mundu Gerran Belgikan, Flandesen, erresistentziarekin bat eginik jardun zuen Robert Musscheren historia da. “Heroi baten historia”, azalean. Alabaina, mamian, bizitzaz, heriotzaz, munduaz eta, oro har –eta, batik bat–,  adiskidantzaz ari da gure idazlea.

]]> <![CDATA["Euskara batuko hiztegiak zirriborro rustikoak besterik ez dira"]]> http://www.argia.com/2345/euskara-batuko-hiztegiak-zirriborro-rustikoak-besterik-ez-dira Duela bi urte, Euskara batuaren bigarren jaiotza argitaratu zuen Xabier Amurizak. Orain, berriz, Zazpi ebidentzia birjaiotzarako (Lanku, 2012), aurreko haren erreferentzia eginez datorrena, euskararen norabidean “gako erabakiorrak” litezkeenak landuz beti.
Ilunak argitzeko asmotan, hainbat irakurgai literario ditu adibide, datorren urtean argitaratuko duen 4x4 Operazioa nobelatik hartuak.

]]> <![CDATA["Sorkuntza artistikoaren kontrako aktibitatea da boterea"]]> http://www.argia.com/2344/luis-de-pablo Kontsumorako musika banketxean, tindategian, okindegian, tabernan, kalean… Kontsumorako musika munduko lau kornerretan. Luis de Pabloren musika baltsamo da itotzen gaituen zarataren erdian.

]]> <![CDATA[Pentsamendu mastekatu gabea eskura]]> http://www.argia.com/2343/pentsamendu-mastekatu-gabea-eskura Saski bete intxaur. Ezkaldian Bilduak.

Patziku Perurena

]]> <![CDATA["Min handia egin diogu elkarri Euskal Herrian"]]> http://www.argia.com/2340/axun-lasa Joxean Lasaren arreba baino lehen, baserriko alaba zen Axun, iaz, Urepelen, Xalbadorren etxolan gora eta behera zapata takoi-handiak lokatzetan sartuta zebilena.

]]> <![CDATA["Mexikok hizkuntza dibertsitatea duela onartzen hasi dira mexikarrak"]]> http://www.argia.com/2340/javier-lopez-sanchez Mexikoko Hizkuntza Indigenen Institutu Nazionaleko (INALI) zuzendaria da Javier López Sánchez (Oxchujk’, Chiapas, 1968). Bi urte daramatza karguan eta, duela gutxi, Euskal Herrian izan dugu, hizkuntza indigenen berri emanez. Euskarak badu beste ispilu bat non bere buruari begiratu.

]]> <![CDATA["Gizakia zer den ikusteko aparteko laborategia duzu Kolonbia"]]> http://www.argia.com/2337/jon-landaburu Gasteizkoa aita, zarauztarra ama, Parisen jaioa bera, kolonbiar hiritarra... Kolonbiako hizkuntzetan espezialista zailduena euskalduna dugu.

]]> <![CDATA["Ez konprenitzea ere ene proposamenaren aitzinean erreakzio bat izatea da"]]> http://www.argia.com/2336/gonzalo-etxebarria Erakusketa ezarria du Donostiako Arteko galerian agorril eta irailean. Barkoxen bizi den artista bilbotarrak hogeita bost margolan erakutsi ditu, tamaina handikoak batzuk, txikiak bestetzuk. Ohi duenez, ez du muga iragan –Mendikotako atelierrean hartu gaitu–, baina baditu enbaxadoreak: Jose Julian Bakedano, erakusketaren aurkezpen testua egin baitio, eta Joseba Sarrionandia, Ez gara geure baitakoak liburuan behinola egin zion pieza ederrean.

]]> <![CDATA["Euskaldunak ez du segidarik Puerto Ricon"]]> http://www.argia.com/2334/jesus-lasaga Amerikara joan zen, misiolari, eta arimak kristautu zituen, nonbait, noizbait. Puerto Ricon bizi delarik, ez du arrakastarik izan gure izena daramatenak euskalduntzen. “Jaioko dira berriak!”. Bai ote?

]]> <![CDATA[Familia, bertsoa eta txaranga ezohiko eskolan]]> http://www.argia.com/2332/arabako-lautadan-bertsotan Aski esperientzia berezia da urteen joanean Arabako Lautada eskualdean gauzatu dutena. Euskararen transmisioa eta erabilera helburu harturik, ikastola publikoko gurasoek bertsoa dute beren xedea lortzeko ardatz. Gurasoak, gazteak eta haurrak bildu dituzte egitasmoan.
 

]]> <![CDATA["Upategi handiak dira enpresa, ez gu, nekazariok"]]> http://www.argia.com/2330/itxaso-companon-arrieta Mahatsaren orpotik dator mama gozoa. Mahatsaren orpoari, mahatsondoari mikrofonoa jarri eta usteko ez genituen historiak ekarri dizkigu azalera. Dena ez da mama gozoa izan.

]]> <![CDATA["Langileak sindikatua ez badauka bizkartzain, jai dauka"]]> http://www.argia.com/2328/jesus-uzkudun Disidentzia ez da gauza erosoa. Hor da Jesus Uzkudun, CCOOko zuzendaritzako kidea, abertzale eta ez abertzaleen artean zangalatraba, gaztetatik langilearen alde lanean etengabe.

]]> <![CDATA["Denbora iraganen da Itzulera operazioa finitu aitzin"]]> http://www.argia.com/2325/josefina-campos-orduna Josefina Camposen Itzulera operazioak ez du autoen mugimenduarekin ikustekorik. 1936ko gerran bide bazterretan fusilatu zituztenak, leku gordean lurperatu zituztenak Azkoiengo hilerrira bidean jartzen egin du lan. Los fusilados de Peralta, la vuelta a casa (1936-1978) Operación Retorno liburuan du kontatua.

]]> <![CDATA["Euskarak prestigioa ematen digu farmazian"]]> http://www.argia.com/2324/mari-karmen-agirre-lekue Euskararen inguruan ari eta “asko egin da, gutxi egin da…”. Duela 25 urte baino askoz euskara gehiago entzuten dela Gasteizen eta gainerako erretolikak. Euskara entzutea deigarri da oraindik Arabako hiriburuan. Eta ezagutzen ez duen kalean gora, kalean behera, errotulazioa euskaraz duen botikaren ondotik igarotzean, geratu eta sartzea erabaki du.

]]> <![CDATA[Euskara hutsezko emisioa helburu]]> http://www.argia.com/2323/hala-bediren-egitasmoa Hedabide asko kinka larrian direnean, asmo berri bat sortu da Arabako hiriburuan. Orain ele bitan diharduen Gasteizko Hala Bedik euskara hutsean hasi nahi du bigarren emisioa.

]]>