Argia astekaria webgunearen hasiera

Navarro Villosladaren Amaia eleberri ospetsua laburtu eta moldatu egin dute Iñaki Azkunek eta Jesus Mari Arrietak euskaraz, gaurko irakurle gaztetxoenei begira. VIII. mendeko euskaldunek godoen zein arabiarren aurka izan zituzten liskar eta gudaldiak daude irudikaturik idazlanean. Erlijioak ere berebiziko garrantzia du Amaian, nobelako protagonistetatik batzuk azken euskal jentilak direlako, eta beste zenbait gure herrian eliza katolikoko kide izatea deliberatu zuten lehendabizikoak. Esate baterako, horietakoa dugu Goñiko Teodosio, Aita Santuak penitentzia gisa gerrian zeraman katea eten arte barau eta otoitz egiten mendian bizitzeko agindu ziona. Eta haren bizitzaren kontakizunarekin batera garatzen da eleberriko beste pertsonaiena.

Manu Robles-Arangiz Institutuak plazaratu dituen Euskalgintza sindikalgintzan txertatzen deitu dokumentuen hirugarren zenbakian honako lan hauek aurki daitezke: Iñigo Aranbarrik komunikabideek al-isteak nola helarazten dizkiguten aztertuz idatzi duen Hitzen zarata; Jakes Bortayrouk euskarak Ipar Euskal Herrian «atzerritarra» izatetik, herri ekimenei esker, poliki bada ere, nola presentzia bat lortzen ari den agertuz osatutako Errepublikaren hizkuntza frantsesa da; Andoni Egañak bertsolaritzak inprobisazio eta komunikazio bezala dituen gaitasunen gainean eginiko lana; eta Roldan Jimeno Arangurenek Nafarroan euskarak jasaten duen egoera tamalgarriaz idatzi duen Gaztelera Nafarroako hizkuntza ofiziala da.

Hartzea Lopez Aranak Gatuzainen bidez plazaratutako liburu jostalari bezain sakonean azken bi urteetan Le Journal du Pays Basque egunkariaren azken orrialdean lau astero argitaratzen zituen bere gogoeten bilduma eskaintzen digu. Iparraldean argitaratzen den kazeta horretako erredaktore buru Hur Gorostiagak liburuaren hitzaurrean aitortzen duenez, Le Journal du Pays Basquen beti nahi izan diote leku egin gure hizkuntzari, baina Ipar Euskal Herrian euskarari egunero lekutxo bat egin dion lehendabiziko kazeta izanik ere, gauza da azken orrialdeko zutabea bakarrik agertzen zela euskaraz, hain zuzen Hartzea Lopez Aranaren bizipenak, ametsak eta gogoetak betetzen zuten horixe. Makina bat konturi egin dio kritika egileak bere zutabeetan, eta egiteagatik, baita bere buruari ere, 100% mingarria ei den liburuan.

Euskal Herriko Karmeldarrek plazaratu ohi duten hiruhilabetekarian Kauldi Gallastegi abade eta bertsolaria omendu nahi izan dute, bere jaiotzaren mendeurrenean haren bizitzaren nondik norakoak eta euskarari, Jaungoikoari, gurutzean dagoen Jesusi zein neska eta mutil euskaldunei eskaini zizkien bertsoak argitaratuz. Era berean, beste omenaldi baten berri ere ematen dute, Agustin Zubikarai idazlea gogoan Ondarroan ospatu ziren XXI. mendeko lehenengo lore-jokoak agertuz. Badira kontu gehiago aldizkarian, jakina: adibidez, Juan Luis Goikoetxeak landutako Bizkaierako hiztuna; Jenaro Garateren Andra eta gizon. Gizaki bakar, sexu bikoitz, edota Berrizko Merzedaria Misiolarien Institutuaren fundatzailea izan genuen Margarita Maria López de Maturanaren beatifikazioari buruzko idazlana, besteak beste.

Ibilbide musikal zabala egina du dagoeneko Oreretan jaio eta Bizkaia aldean errotuta dagoen Txuma Murugarrenek. Haatik, literatura ere gertutik jarraitu du, eta bere bi zaletasun horiek uztartuz osatua dago Larrialdietarako irteera izenburuko liburua. Bere buruari gertatu edo gerta zekizkiokeen jazoerak agertzen ditu bertan, beti ere abeslari edo musika talde baten kanturen baten aipamena egin eta gero. Horrela azaldu zituen Berria egunkarian Kantu kontari deitu zutabean istorio horietatik asko. Dena den, badira bilduman geroztik sortutako kontakizunak ere. Egunerokotasunari, iraganari, itxaropen zapuztuei, gaixotasunei eta are heriotzari begira jartzen da idazlea, bere gogoetak egiteko orduan.

Gorbeia aldean kokaturik dago Juan Manuel Etxebarria Ayestaren Perutxu eta jentila, bere zuhurtasunari esker artaldea lapurtu zien jentil gaiztoa garaitzea lortu zuen artzain txikiaren istorioa, eta paraje horretan erabiltzen den euskararen hitz eta egitura zenbait agertzen dira testuan. Nolanahi ere, euskal mitologiako kontuen berri izatea gustuko duen edonork irakur dezake, Perutxuren azkartasuna agerian uzten duen ipuinaren bukaeran, testuan txertatutako hitz eta egitura berezien adibideak azaltzen direlako.