Astekaria

 Zientzia eta teknologia 

Gozo corellarra

Jakoba Errekondo

Jakoba Errekondo


2072. alea
2007-01-21
alde 0    kontra 0

Corella berezia da. Nire motzean ezagutzen ez dudan berexitasun ugari izango du ziertoro Corellak, baina, lehenaz gain, erregalizak egiten du aparteko. Inguru zabal-zabal-zabal batean inon ez eta bertan erregaliza (Glycyrrhiza glabra var. typica) lantzen dute. Iazko hirurehunen bat goldetan uzta amaitzen ari dira. Sustraia du bildu gaia. Garai batean ibai eta erreken aldamenetan berezkoa edo naturala zena egun soroetara ekarria dute.

Gero eta gehiago erabiltzen da erregaliza. Azido glizirrizikoak ditu bi zioak: gozoa da oso eta ahosabaia liluratzen du. Gozagarri gisa jaki eta edari ugaritan topatuko duzu: anisete, garagardo, freskagarri gozo eta batik bat konfite eta gozokietan. Jan-edanaren ondorengo zenbait tabako ere erregalizaz usaingozatzen da. Botikagintzan ere eskea gero eta handiagoa da, urdaila lasaitzen omen du eta berarekin doazen botikak errazago onartzen...

Arazoak ere sor ditzake ordea zain honek. Gehiegi hartuz gero odolaren presioak eta likido erretentzioak gora egiten dute eta potasioak behera. Gizonengan testosterona hormona nahasi eta larrutarako grinak behera egiten du. Emakume haurduna lehenago erdiarazten du.

Udazken amaieran edo neguaren hasieran biltzen dira sustraiak eta herrestadarrak. Bere horretan lehortuta jaso daiteke eta behar denean erabili edo, garai batean Atarrabiako errotan egiten zen eran, haustu eta jaso.

Oroitzapen txarrak dakarzkit niri erregalizak. Umetan "anaia" deitzera behartzen ziguten praile maisuek notak ematerakoan gelako "onenei" erregaliza ematen zieten opari eta "txarrenei" egurra, erregelarekin egurra. Geure artean, irakasle nazkagarri haiei lipuak heltzea opatuz, ederki auzobanatzen genituen erregaliz makiltxoak.

Lagun bati bidali

Izartxoaz (*) markaturiko datuak derrigorrez bete beharrekoak dira.
 
Zure izena* Zure Eposta*
 
Lagunaren izena* Lagunaren Eposta*
 
 

Iruzkina idatzi

Izartxoaz (*) markaturiko datuak derrigorrez bete beharrekoak dira.
 
Izena* Eposta*
 
Beste norbaitek segidan idazten badu, abisua jaso nahi dut
 

Idatzi segurtasun kodea:
azala  
azala2071
 
azala2070

2072 zenbakia.
2007ko urtarrilaren 21a


   

Babeslea

Irizarren webgunera joan
Argia.com

© 2008-2011 Argia.com - Komunikazio Biziagoa

Industrialdea, 15 · 20160 Lasarte-Oria (Gipuzkoa)
Tlf: 943 371 545 - 943 373 403

Laguntzaileak
Eusko Jaurlaritza