Argia astekaria webgunearen hasiera

UNEDek eta Euskal Idazleen Elkarteak antolatzen duten Idazle Eskolak ikasturteari ekingo dio, laugarrenez. Ohiko ikasgaiez gain, garrantzi berezia izango du aurten Idazleak irakurle mintegiak. Iaz abiatu zuten eta arrakasta handia izan zuenez, aurtengoan idazle gehiagok hartuko dute parte bertan: Laura Mintegi, Edorta Jiménez, Mariasun Landa, Harkaitz Cano... Bihotz Bakartien Klubak 2002an Larrabetzun abiatutako Literatura Eskola Euskal Herri osora hedatuko da ikasturte honetan, hainbat literatur elkarteren laguntzaz. Antolatzaileek adierazi dutenez, iritzi trukerako txoko izaten segituko du. Kanturako testuak, Itxaro Borda eta Julio Cortazarren obra eta literatur kanonak izango dituzte hizpide, besteak beste.

Miraria da ia, gaur egun, film laburrak zinema aretoetan ikusi ahal izatea. Hutsune hori betetze aldera sortu zen Zinebiklub film laburren erakusketa egitasmoa. Euskal Herria, Espainia, Herbehereak nahiz Britainia Handiko film laburrak ikusi ahal izango dira urriaren 19tik abenduaren 21era, Bilboko Barrainkua udal zentroan. Hona horietako batzuk: Enrique Lópezen Diot Gabriel Aresti, Xabi Zabaletaren Más allá del tópico, Ugo Sanzen Los ojos de Alicia (Espainia) eta Tomek Baginskiren Fallen art (Polonia).

Ez da erraza antzerki profesionalaren munduan murgiltzea, are gehiago gaztea izanda. Hain zuzen ere, antzezle gazteen taldeei bide egiten laguntzea du xede Irungo Gazte Antzerkiaren XXII. Erakustaldiak. Txotxongilo saioak, tragediak nahiz komediak izango dira aukeran. Hamar taldek eskainiko dituzte ikuskizunak Irungo Amaia antzokian, Tunk aretoan eta Kabigorri ateneoan. Honakoak tartean: Hortzmuga (Euskal Herria), El orgullo de mamá (Valentzia), Tábula Rassa (Katalunia), Valeria Guglietti (Argentina).

Udako jaialdiez gain, jazzak urtean ere lekua izan zezakeela iritzita sortu zen duela hiru urte Debajazz jaialdia, Gaztelupeko Hotsak diskoetxeko Errabal zigiluaren eskutik. Musika beltzaren estilo ugari izango dira aurtengoan entzungai Elgoibarren, Soraluzen, Mutrikun, Deban eta Elgetan, urriaren 20tik 28ra: bluesa, jazz garaikidea, elektronika... Besteak beste Los Reyes del KO (Alemania), bertako Ortophonk eta Wagon Cookin eta Terela Gradin kantari galiziarra arituko dira zuzenean. Bestalde, iaz abiatutako talde berrien lehiaketa ez da jaialdiaren baitan izango aurtengoan. Bertan izen emateko epea abenduaren 15ean bukatuko da.

Berrogeita hiru egileren 130 argazki daude ikusgai Donostiako Kubo aretoan paratutako Mapa irekiak erakusketan. Latinoamerikan 90eko hamarkadan landu izan zen argazkigintzaren ordezkari dira lanak. Erakusketak 500 argazkilariren lanaren gainean egindako liburu bat du abiapuntu. Hainbaten artean, politika, hiria eta oroimen kolekiboa jorratu dituzte argazkilariek. Azaroaren 5a arte ikusi ahal izango da.

Garai bateko folklore adierazpenekin batera, ekintza eta modu berriak geroz eta leku gehiago dute jaietan. Bilakaera horren inguruan hitz egingo dute Eusko Ikaskuntzak urriaren 20an egingo duen Festa berriak. Antzinako Folklorea eta gaur egungo ekintzak jardunaldian. Besteak beste, Josep Martí, Kepa Fernández de Larrinoa, Xabier Etxabe eta Oier Araolazak parte hartuko dute.

Urriaren 30ean 50 urte beteko dira Pio Baroja hil zela. Hura omentzeko ekitaldi andana antolazen ari dira urte osoan zehar. Egunotan Zurriola antzerki eskolak Barojaren Paradox Rey antzezlanaren irakurketa dramatizatuak egingo ditu Irunen eta Donostian eta azaroaren 9 eta 10ean, Barojaz hitz egingo dute Virginia Kareaga eta Luis Villacañasek Donostiako EHUn.

Danbaka musika lehiaketaren bigarren edizioan, Debagoieneko hogei taldek parte hartuko dute. Urriaren 20tik aurrera, hamabostero, kontzertuak eskainiko dituzte hautatutako taldeek Elgetako Espaloia kafe antzokian. Irabazleak diskoaren grabazioa jasoko du saritzat.

Patxi Zubizarretak irabazi du Euskadiko Literatura saria, haur eta gazte literaturaren atalean, Pantaleon badoa abenturazko lanarekin. Gaztelaniazko atalean, berriz, Javier De Dios López nabarmendu da Hiru argitaletxearekin plazaratutako Comida para peces antzezlanarekin. Lehen aldia da antzezlan batu eta Euskal Herrikoa ez den egile bati saria ematen zaiona. Bestalde, oraintsu irabazi du Ramiro Pinillak Espainiako Narratiba saria Las cenizas del hierro eleberriari esker.

Haceria Arteak kultur elkarteak hamar urte bete ditu. Arte eszenikoak sustatzeko sortutako Bilboko elkarteak 1.200 bazkide ditu. Elkarteak artista amateurrak eta lan munduaren arteko zubi lanak egiten jarraituko du eta musika, dantza eta antzerkia bultzatzen.

Xalbador eta Mattin omenduko ditu asteburu honetan Urepelen Deiadarra elkarteak. Bertso saioak, kontzertuak eta bi bertsolariei buruzko liburu aurkezpena izango dira.

Joseba Gotzonek bederatzigarren diskoa plazaratu du: Gris. Azken hemezortzi urteetan zuzenean jota baina inoiz grabatu gabe zituen kantuak bildu ditu. Disko akustikoa da eta aurreko lanarekin alderatuta, poperoagoa.

Harkaitz Canoren hitzok jaso zituen ...eta kitto aldizkariak: «Kezkagarria da inoiz baina eskaintza gehiago egonda, jendeari gero eta zailagoa egiten zaiola eskaintza horretan bilatzea. Zure gustuko liburu bat bilatzeko liburudendara matxetearekin joan behar duzu, best-seller torretak apartatzen, zu bila zabiltzan poesia liburu berezi horretara ailegatzeko. Irakurleari ia esfortzu heroiko bat eskatzen zaio».

Unai Iturriagak Nabarrari esanak: «(Bertsolariak) ez gara lagun koadrila bat. Bertsolari batzuk nire lagunak dira eta beste batzuk ez dira. Baina ez gara lehiakideak, harmonia dago. Lopategiri entzun izan diot lehen bestela zela. Elkar gutxiago ezagutzen zutenean eta bikoteka eta librean gehiago funtzionatzen zutenean, mundu hau lehiakorragoa zen».

Maite Garbayo arte historialaria Diario de Noticias de Alavan: «Emakumeak egindako artea gizonak egindakoaren berdina izan daiteke; arte feminista berriz, hizkuntza feministen bidez mintzatzen dena da, arte zirkuituetan emakumearen presentzia aldarrikatu eta ikusgai izateko eta bere artearen subjektu bilakatzeko borrokatzen duena (...) Emakumezko artistentzat zailagoa da artearen munduan lekua aurkitzea gizonezko artista askorentzat baino; askok nolabaiteko errezeloa daukate artista feminista gisa definitzeko, horrek lerrokatu egin ditzakeela uste dutelako».