ETAk bere jarduera eteteak lagunduko al luke? Zein neurrian da oztopo ETA?
Uste dut lagunduko lukeela. Baina, batzuek hori aitzakia bezala erabiltzen dute, ezin omen dute pausorik eman eten hori ematen ez delako, baina demostratua dago ez dela horrela. ETAk eten luze bat eman zuen eta sektore horiek ez zuten kemen nahikoa etena kudeatzeko. Lo hartu zuten, edo denok lo hartu genuen, egoerak sortutako plazerak edo lasaitasunak liluratuak. Guztion akatsa izan zen. Ezker abertzaleak ere ez zuen jakin herria dinamizatzen su-etena kudeatzeko.
Estitxu Eizagirre / Ixiar Eizagirre
Geldirik egoten sekula ikasi ez duen horietakoa da Luis Mari: hamar urterekin Otxandioko musika bandan sartu zen tronpetista, aita bezalaxe. Hamabost urterekin Parrokiako Gazteen zuzendaria zen eta 18 urterekin koadrilakoek fundatu zuten «Bulkano» futbol taldea. Herrian pilota partidak ere antolatzen zituzten, eta Olaru harri jasotzailearekin entrenatzen zuen. Herriko kronikak idatziaz sartu zen kazetaritza munduan. Sei urte zituenerako jada egunkariei adi-adi begiratzen zien.
guztia irakurri
Pilar Iparragirre
Zein da «Diglosia eta euskal literatura» idaztearen arrazoia?
Aspalditik buruan neukan galdera bati erantzutea.
Zein da galdera hori?
Ea literaturarako hizkuntza bat aukeratzen denean, hizkuntza horrek artistaren lana baldintzatzen duen ala ez. Ni baiezkoan nago, baina idazleen artean ezezko erantzuna dabilela esango nuke. Batez ere ukapen horrek beste helburu bat betetzen du, esaten denean euskara ez dela gai ez dakit zertarako, demagun «literatura egiteko ez dela gai», eta orduan idazleek diote, euskara eta gaztelera, adibidez, egoki direla literatura egiteko. Noski egoki direla, baina ez da hori nik proposatzen dudan gaia, hau baizik: Zer gertatzen da hizkuntza bat literatura egiteko aukeratuz gero, aukerak eragina du? Nik baietz esango nuke, hizkuntzak norberaren idazkera aldatzen duela.
Ez al da zure uste horrekin bat etorri den idazlerik?
Jakina baietz. Badira hizkuntzaren izaera gramatikalak norberaren literaturan zeresana duela baietsi duten idazleak. Badira hizkuntzaz aldatu dutenak estiloz edo estetikaz aldatzeko. Eta baita ama hizkuntza erabili ordez beste hizkuntza batean literatura egin dutenak ere: Conraden adibidea datorkit burura, baina ez da bakarra. Beckett, Nabokov, Kundera hizkuntzaz aldatu duten idazleak ditugu. Eta mugimendua nagusitzen ari omen da postkoloniala egin den Europan, nahiz eta kasu honetan desberdin gertatzen den; kanpoan jaiotakoek hizkuntza nagusia hartzen dute: alemana, ingelesa, frantsesa... eta hizkuntzak sortzen du kolonizazio berria, agian.
.
Mikel Asurmendi
"Rock'n'Roll" nobela Joseba Jaka II. Literatur Bekako sariduna izan zen. 2000ko abuztuan amaitua, Elkarlaneanek argitaratu zuen. Bi urte luzeren ondoren gaztelaniaz ikusi du argia, Ttarttalo argitaletxearen eskutik, Aingeru Epaltzak berak itzulia. Egileak «belaunaldi bateko erretratua» eta «bere barne kontuak garbitzeko ahalegin» bat bezala aurkeztu zuen bere lana. Nobelak lanketa prozesu luzea izan zuen. Epaltzak 500 folio idatzi zituen, gerora, 400 bat orrialdeko liburua plazaratzeko. Bi istorio gurutzatu omen zitzaizkion buruan, bere kazetaritza denborak eskaini zion pertsonaia baten harian, batetik: »Kazetari desastrearen pertsonaia eraikitzeko nahia nuen, soslaia bereziko kazetari bat». Era berean, bazuen istorio bat, egiatzat saldu ziotena: opor bidaietan hiltzen eta autoan etxeratzen duten amonena. Hau da, bidaiako geldialdi batean, autobidearen zerbitzuguneko beharrak ase ondoren, familia kideak autora itzuli eta maletategian zegoen guztia ebatsi dieteneko istorioa, amona barne: «Ez dakit ez ote den hiriko legenda gisako bat», esan digu autoreak. Bi istorioak lotu eta nobela gotorra mamitu zuen idazle iruindarrak. Umore beltzezko narrazio bipila, tragediazko nobela baina egilearen ohiko ironiaz zipriztindua. Eleberriaz eta euskal literaturaz, oro har, aritu gara Aingeru Epaltzarekin, Iruñean.
guztia irakurri
Lege Oharra
RSS sindikazioa 