Piztu Ezazu Argia 970x90

Hizkuntza bat hiltzen denean

Mexikoko jatorrizko hizkuntzetan irakurritako animaziozko ipuinak biltzen ditu 68 voces proiektu interesgarriak. 68 dira egungo Mexikoko mugen barruan hitz egiten diren hizkuntzak. 11 hizkuntza familiatan eta 364 aldaeratan banatuta paisai linguistiko oparoa sortzen dute. Aberatsa baina arrisku bizian dagoena. Izan ere, 68 hizkuntza horietatik erdia desagertzeko arriskuan dago.  

Julio Kortazarren 'Kronopioen eta famen istorioak' osorik irakurgai Armiarman

Julio Cortazar idazle argentinarrak mendea beteko zukeen gaur, bizirik izan balitz. Rayuela-ren egilea, bere belaunaldiko idazlerik berritzaileenetakoa izan zen, kontakizun laburretan eta prosa poetikoan maisu.

Uruguaien Filtroko gertaerak jazo zirela 20 urte bete dira igandean

Filtroko gertaeren 20.urteurrena gogoan izan dute igandean. Sortuk Donostian eta Askapena eta Ahaztuak elkarteak Bilbon ekitaldia egin dute, eta Montevideon ere mobilizazioa izan da justizia eta erantzule eske.

Block the Boat: Israelgo itsasontziak blokeatzea helburu AEBetan Palestinaren alde

Abuztuaren 16tik Israelgo Zim konpainiako itsasontzien aurkako blokeo kanpainan ari dira AEBetan, Palestinaren aldeko ekintzaileak. Lehenik, Zim Piraeus ontziaren aurkako blokeo kanpaina abiatu zuten Oaklanden, eta deskargatzea astebetez atzeratu dute, portuan piketeak egin eta itsasoan geldirik edukiz. Block the Boat ekimeneko kideek jakinarazi dute Zim konpainiako ontzi gehiagoren aurka egingo dutela, eta Los Angeles, Tacoma eta Seattle-ko portuetan blokeoak prestatzen ari dira.
AEB

Poliziak hildako gaztea "bakean" agurtzeko eskatu du haren aitak

Hilaren 9an poliziak Missourin tiroz hil zuen Michael Brown gazte beltzaren aldeko hileta elizkizunak gaur egingo dira. Haren aitak semea "bakean" agurtu eta gaur protestarik ez deitzeko eskatu die herritarrei.
AEB

Ferguson, protesta geldirik egitea debekatuta dagoen hiria

Irakurri ezazu Andy Robinsonen “Si quieres protestar en Ferguson: ¡You gotta move!” bere Diario Itinerante blogean. AEBetan beltzek oraindik bizi duten zanpaketak eragindako azken gatazka bortitza Ferguson hiritik bertatik kontatzen ari da.
AEB

James Petras: "Fergusoneko altxamendua AEBetako 150 hiri handienetara zabal daiteke"

Fergusoneko liskarrak hizpide, James Petras soziologo estatubatuarrak adierazi du Barack Obamaren mandatupean segregazioa "are sakonagoa" bilakatu dela AEBetan, eta gazte beltz oro susmagarri dela poliziarentzat.
AEB

Ferguson: Sua AEBen bihotzean

Abuztuaren 9an, polizia batek armarik ez zeraman Michael Brown 18 urteko gazte beltza hil zuen tiroz AEBetako Ferguson hirian, Missouriko estatuan. Gertatutakoak haserre handia eragin zuen –herritar beltzen artean bereziki– eta indar armatuek oraindik ez dute istiluak itzaltzerik izan. Bart tiroketak izan dira Fergusonen; militarrek 30 manifestari baino gehiago atxilotu dituzte eta bi lagun balaz zaurituak izan dira.

Bizilagun pobreak atzeko atetik sartzera behartzen dituzten etxeak ugaritzen ari dira Londresen

Londresko urbanizazio aberatsetan diru sarrera baxuagoko bizilagunak erosle dirudunengatik banantzen ari dira, sarrera eta zerbitzu-gune bereiziak erabiltzera behartuz. “Ate txiroak” izenez ezagutzen den fenomenoa hazten ari dela argitaratu du The Guardian egunkariak.

‘Jogo bonito’ Munduko Futbol Koparen beste aldea

Mugaz gaindiko elkarlana argazkigintza sozialaren esparrura eramana. Aurten Brasilen ospatu den Munduko Futbol Txapelketaren harira Hego Amerikako hamaika kolektiboren lana bildu du Jogo Bonito webguneak.

Diktadurak lapurtu zion biloba berreskuratu du Maiatzaren Plazako Amonen presidenteak

Estela de Carlottok bere biloba aurkitu du 36 urtez bila aritu eta gero. DNA froga baten bidez konfirmatu ahal izan dute bere identitatea. Gaztea bere kabuz aurkeztu zen froga genetikoa egitera, susmoak zeuzkalako bere benetako identitateaz.

Kubako politikan eragiten saiatu dira AEBak, HIESaren kontrako programen aitzakian

AEBetako Estatu Departamentuak onartu du osasun eta gizarte-programak erabili dituztela Kubara gazteak bidaltzeko “praktika demokratizatzaileak” sustatzera. Programek “gizarte zibila indartzea eta kubatarrek informazio gehiago eskura izatea” ahalbidetzen zutela argudiatu dute.

Mexiko-Tenochtitlan: Zero Zabor hiriburua espainolak heldu arte

Munduko megapoli handi eta kutsatuenetakoa den Mexiko hiriak bere zenbait arazo larriren giltza historian aurkituko luke. Etorkizunerako soluzioak, iraganean. Espainiarrek –euskaldunak barne– menderatu zutenean Azteken inperioa, hondakinak eta oro har iraunkortasuna Europako beste inon baino hobeto kudeatzen zituen gizartea suntsitu zuten.

Malaysiako hegazkina botatzearen ardura elkarri leporatzen ari dira Ukrainan gatazkan diren bi aldeak

AEBetako inteligentzia zerbitzuen arabera misil batek jo zuen ostegunean Donetsken eroritako Malaysia Airlineseko hegazkina. Ukrainan gatazkan diren bi bandoek elkarri egotzi diote misila jaurtitzearen ardura.

Hizkuntza bat hiltzen denean

Mexikoko jatorrizko hizkuntzetan irakurritako animaziozko ipuinak biltzen ditu 68 voces proiektu interesgarriak. Egungo Mexikoko mugen barruan 68 hizkuntza hitz egiten dira. Arrisku bizian dagoen paisai linguistiko aberatsa.

Munduko Futbol Kopako beste emaitza batzuk

Protesta ugari egin zen 2013an Brasilen, gizarte justuago baten aldeko kolektibo desberdinek deituta, Munduko Futbol Koparen ingurumarian. Informazio eta adierazpen askatasunaren alde lanean diharduen Article19 taldeak irudi batean laburbildu ditu mobilizazioen aurkako “errepresioaren” ondorioak.

Frackingaren aurkako protestak nazioartean

Gasa lurpetik erauzteko fracking praktikaren aurkako protestak ugariak dira nazioartean. Batetik, Greenpeaceko 25 kide inguru Chevron petrolio-konpainiaren zulaketa-gunearen parean kateatu ziren hilaren 7an Pungestiko herrian (Errumania). Multinazionalak esplorazio-putzuak zulatzeko onarpena iazko urrian eskuratu zuen, Errumania osotik gasa erauzteko sistema horren aurkako protestak hedatu ziren arren.

AEBek bitartekaritza eskaini dute Gazan su-etena lortzeko

Barack Obamak AEBen bitartekaritza eskaini dio Israeli Gazan su-etena lortzeko. Palestinako Aginte Nazionaleko (ANP) Mahmud Abbasek ere laguntza eskatu dio John Kerry AEBen Estatu Idazkariari helburu berarekin.

Pablo Iglesias ETArekin lotzeagatik epaitegietara eramango du Podemosek Esperanza Aguirre

Pablo Iglesias ETArekin lotzeagatik eta Venezuelako gobernuaren eskutik dirua jaso duela esateagatik auzitara eramango du Podemos alderdiak Esperanza Aguirre PPko kidea. Bide penaletik jo baino lehen kontziliazio demanda aurkeztuko dute, Aguirrek esandakoa publikoki ezeztatu dezan.

Kubako blokeo ekonomikoak "ez du zentzurik", Googleko presidentearen ustez

“Herrialde bat modernizatzeko modurik onena adierazpen-askatasuna sustatzea eta smartphoneak eta informazio erremintak kubatarren eskura jartzea da”. Horixe idatzi du Eric Schmidt Google enpresako presidenteak sarean Kubara egindako bisita baten ondoren.

Maiatzaren plazako amen elkartearen zapia Argentinako ikur nazional izendatu dute

Argentinako bandera, armarri nazionala eta ereserkiaren mailan jarri dute Maiatzaren Plazako Amen elkartearen ikurra. Argentinako Ikur Nazional izendatu du Diputatuen Ganberak zapi zuria, herrialdeko hedabideetan irakur daitekeenez.

Telebistek ezkutatu duten irudia: "Salba ditzagun faveletako haurrak"

Munduko Futbol Kopak utzi digun, eta telebistek erakutsi ez duten irudia da hau. Asteartean futbol zelaira salto egin zuen gazte honek kamisetan mezu politiko argiarekin: Faveletako haurrak salba ditzagun. Sare sozialetan mugitu da argazkilariren batek unea bikain harrapatu ostean.

Ibedrolak bere fronte mediatikoa saritu du

Joan den astean jakin genuen Euskal Herrian jatorria eta egoitza duen Iberdrola elektrika enpresak  Espainiako Estatuko 40 kazetari kualifikaturen bidaia ordaindu zuela Brasilgo Futboleko Mundu Kopara joateko. Bitartean, konpainiak argindarra moztu zien Espainiako Estatuan 578.000 familiari...

G77-ko herriak alternatibak eraiki nahi eta ezinean

G77+Txina etiketapean bildu dira joan den asteburuan Bolivian munduko 133 herrialde, gehienak txiroak, batzuk indarrean datozen “emergenteak” eta bakarren bat aberatsa. Denen artean Evo Morales ahalegindu da biziberritzen duela mende erdi, herrialde ez-lerrokatuen mugimendua izan zenaren antzekoa Vivir bien goiburuaren inguruan.

Wikileaksek filtratu du zerbitzu publikoak pribatizatu nahi dituela EBk

Wikileaksek filtratutako dokumentu baten arabera Europar Batasuna sekretuan negoziatzen ari da Zerbitzuen Komertzioari buruzko Akordioa (TISA ingelesez) beste dozena bat herrialderekin batera, zerbitzu guztiak, publikoak barne, merkatura ireki daitezen.

AEBen inbasioak ekarri duena

AEB-ek 2003an inbaditu zuten bigarrengoz Irak beste hainbat herrialderen laguntzarekin –batez ere Erresuma Batua–, baina NBEren oniritzi barik. Hau da, nazioarteko legediaren adierazpen gorenari muzin eginez. Beste modu batera esanda, nazioarteko legediaren aurka, beste hainbat...

Futbolaren burbuila

Euskal Herrian adreiluaren burbuila lehertzeak ekarri dituen ondorioak oso ondo ezagutzen ditugu. Orain beste burbuila bat daukagu ordea, futbolarena, ez kirolari dagokiona, baizik eta futbolaren negozioarena –eta neurri txikiagoan saskibaloiarena–. Oraindik ez da lehertu. Brasilgo...

10.000 suizidio baino gehiago eragin ditu krisiak Europar Batasunean eta Ipar Amerikan

Suizidioen kopuruak nabermen egin du gora Europar Batasunean, AEBetan eta Kanadan 2008an finantza eta ekonomia krisia hasi zenetik. Oxfordeko Unibertsitateak eta London School of Hygiene & Tropical Medicinek egindako ikerketak erakutsi du ekonomiaren gorabeherek osasun mentalean eragin handia dutela, baina baita eragin horiek murriztu daitezkeela ere.

Euskal herritarrak estraditatzearen kontra bizia eman zuten uruguaiarrak omenduko ditu Askapenak

Manueltxo Goiti, Luis Mari Lizarralde eta Mikel Ibañez errefuxiatu politikoak Uruguain atxilotu eta Espainiara estraditatu zituzten 1994an. Estradizio hori eragotzi eta asilo politikoa eskatuz protestak egin zituzten hainbat lagunek Uruguaiko Filtroko ospitalearen aurrean; Uruguaiko poliziak gogor erantzun zuen protesten aurrean eta ehunka zauritu, dozenak atxilotu eta bi gazte uruguaitar hil zituen: Fernando Morroni eta Roberto Facal.

Chiapasko indigenek Marcos gabeko aro berriari ekin diote

“EZLN ez da mintzatuko gehiago nire ahotik” esanaz amaitu zuen hitzaldia Marcos azpikomandanteak maiatzaren 24an mila indio zapatista eta beste hainbeste kanpotarren aurrean.  Bere izarra itzali aurretik, Marcosek azaldu zituen Mexikoko Chiapasen burutzen den azken urteotako matxinada berezi eta arrakastatsuenaren ezaugarri nagusiak.
Multimedia

2014-07-18  |  Amerika

Emakumeak lurraren defentsan

Zenbait herrialdetan egindako bidaiei esker, elikaduraren burujabetza, ingurumena eta lurraldea defendatzeko esperientziak bildu ditu Mundu Bat elkarteak. Nikaragua, Bolivia, Kolonbia eta Euskal Herriko emakumeek beste elikadura eredu bat ezarri nahi dute, eta eredu iraunkorrean nekazari izateko...

2014-07-11  |  Amerika

Amerikar erradikala - Norman Finkelsteinen nekeak

Film honetan Norman Finkelstein AEBko akademiko judu polemikoaren bizitza eta lana jasotzen dira. Haren gurasoak bizirik atera ziren Holokaustotik, eta Israelen kanpo-politika sutsuki kritikatzen du; hala, muturreko amerikar zientzialari eta egile politikazale honi eroa eta bere burua gorroto...

2014-06-27  |  Amerika

On the line

Larunbata arrunt bat Californiako hegoaldean. Adam klase ertain baxuko estatubatuarra da. Asteroko zereginari ekin aurretik, emaztea eta seme-alabak agurtu ditu... Jon Garañok 2008an zuzendutako film laburra.

2014-05-06  |  Amerika

Emakume brasildarrak: hedabideetako ikonotik errealitatera

Brasil munduko bostgarren herrialderik handiena da, bai hedaduran baita biztanle kopuruan ere, 200 milioi pertsona baino gehiago dituelarik. Emakumeak hauen erdia baino gehiago dira eta herrialdearen lan indarraren % 50, ordaindu gabeko zaintza lanak kontuan hartu gabe. Brasilen elkarrekin bizi...

2014-04-11  |  Amerika

Isilpeko Lana

2008ko munduko ekonomia krisiari buruzko dokumentala. Ikerketa zabal baten eta finantza, politika eta kazetariei eginiko elkarrizketen bidez, filmak erakusten du enpresarien gorakada eta politikaren eta hezkuntzaren zatarkeria. [2010 - 109 min ] Jatorrizko izena: Inside Job Zuzendaria:...

2014-03-28  |  Amerika

Erabili eta botatzekoak

Kaleko zaborrontzi eta zabortegietan lehengai birziklagarriak eta aprobetxagarriak diren bestelako produktuak (altzariak, arropak, ...) jasotzeko ezkutuko jarduera ekonomikoa dago. Fenomeno anker honek Hego Amerikan duen eraginari buruzko dokumentala da. Zuzendaria: Fermin Aio Produkzioa:...

2014-01-24  |  Amerika

Kapitalismoa, maitasun istorio bat

Michael Moore zinemagilearen 2009ko dokumentala. Filmak AEBetako 2007-2010 arteko finantza krisialdia hartzen du gai nagusitzat, eta kapitalismoaren ezaugarriak ditu aztergai. Jatorrizko izena: Capitalism: A Love Story Euskarazko azpitituluak: Azpitituluak.com

2014-01-09  |  Amerika

Preso politikoak eta gatazkaren konponbidea (EPPK, Sahara eta Kolonbia)

Gazte Danbadan egin zen Euskal Herriko, Saharako eta Kolonbiako preso politikoen inguruko solasaldia. Euskal Preso Politikoen Kolektiboko, Saharako askapen borrokako eta Kolonbiako Marcha Patrioticako kideak preso politikoek bizi duten egoeraz mintzo dira.

2013-12-06  |  Amerika

Uyuniko gatzezko desertuan barrena

Bolivia hego-mendebaldean, Potosi eskualdeko Uyuni hiriburutik gertu dago Uyuniko Gatzaga, munduko gatz deserturik handiena. 10.582 metro karratu ditu eta Txileko mugaraino iristen da. Antzina lakuak zeuden bertan, baina urte lehor eta beroen ostean, ura lurrundu eta gatzezko paisaia ikusgarria...

2013-10-10  |  Amerika

Detroit, hiri bat harian

Hustasuna eta bakardadea nabari dira Detroit (Michigan, AEB) zapaldu bezain laster. Hamabost pisuko etxebizitza-dorre hutsak Downtownaren sarreran. Haietariko baten goialdean graffiti aski handi bat, Zombieland. Kotxe bakan batzuk ere ikus daitezke errepide orain zabalegietan. Oinezkoak apenas....

2013-09-04  |  Amerika

Green Valley Village, Kaliforniako Lakabe

Kaliforniako Sebastopol hiriko Green Valley Village herriak daraman bizitza erakusten du Kutxaren Ekoguneko Ekobidaiaria (Ortzi Akizu) blogaren bideo labur honek. Modurik ahalik eta jasangarrienean bizitzea erabaki dute bertan eta nekazaritza eta laborantzatik bizi dira hainbat komunitatetan...

2013-06-07  |  Amerika

Gasaren lurraldea

Dokumentalak AEBetan fracking teknikaren errealitate gordina erakusten du. fracking zer den, ingurumenean dituen ondorioak, enpresen interesak, administrazioaren jokabidea... [2010 - 104 min] Zuzendaria: Josh Fox. Filmaren jatorrizko izena: Gasland Euskaratzea: Lima -...

2013-04-12  |  Amerika

Guatemala egiaren bila

Diktadura garaian irekitako zauriak sendatu gabe jarraitzen du Guatemalan. Azken urteotan biktimek eta mugimendu sozialek egiaren bila urraturiko bidea aztertu du Fora de Quadre kazetari talde kataluniarrak egindako bideo honetan.

2013-03-15  |  Amerika

Amazoniako deforestazioa

Basoen ustiapen gehiegizkoa jasaten duen lurraldea da Amazonia eta indigenak lekuz mugitzen ari dira ez dietelako uzten beren bizitokian bizitzen. Nekazariak eta egur-enpresak dira horren errudun nagusiak eta Brasilgo gobernuarentzat oinarrizko diru-iturri bihurtu da. 

2013-03-06  |  Amerika

Hugo Chavez Frias

Zendu berria den Hugo Chavez Frias Venezuelako presidentearen bizitzaren zenbait pasartetako argazkiak bildu ditugu.

2013-01-18  |  Amerika

Lur gaineko meatzaritza

Hego Amerikan Europa zein Ipar Amerikako multionazionalak urrea eta bestelako harribitxiak erauzteko megameatzaritzaren bitartez kalte ekologiko handiak eragiten ari dira.

2013-01-14  |  Amerika

Bauen hotela, nagusirik ez duen ostatu asanblearioa

Buenos Aires erdian dagoen bost izarreko luxuzko hotela da Bauen. 2001eko abenduan, nagusiak bertan behera utzi zuen negozioa, eta kalean utzi zituen langileak. 2003ko martxoan, 30 langile inguru eraikina zaharberritu eta lanean hasi ziren, Argentinako Enpresa Berreskuratuen Federazioaren...

2012-12-21  |  Amerika

Orkestra birziklatua

Imajinazioa eta esku trebeak baino ez dira behar orkestra oso bat sortzeko.

2012-12-11  |  Amerika

Zuhaitza

Neguak errausturiko zelai baten erdian, inguruko familia bat etxea berotzeko buruhaustea nola argitu nahian da. Azken zuhaitza da irtenbide bakarra. Gidoia eta zuzendaritza: Lucas Schiaroli Iraupena: 10 min Aktoreak: Nestor Rosso / Ana Marcela Farías / Ana Ré / Octavio...

2012-11-15  |  Amerika

Ilha das flores - Loreen uhartea

Brasileko film labur hau, 1989an egin zuen Jorge Furtado zuzendariak. Berlineko 1990 jaialdian film labur onenaren saria irabazi zuen, eta garaiko egoera islatzeko asmoa bazuen ere, gaurkotasunik ez du galdu urteotan ospea hartu duen film honen mezuak. Zuzendari eta gidoilaria: Jorge...

2012-10-26  |  Amerika

Euskal Herria: Ezkutuko zorra

Gaur egun, kontsumitzen ditugun material gehienak oso urrutitik ekartzen dira. Iparraldean kontsumitu eta ekoizten dugun produktu ugarik, Hegoaldeko herrialde txirotuetan dute jatorria, bertan kutsatzea edo langileak baldintza prekarioetan kontratatzea errazagoa eta merkeagoa baita. Gure...

2012-10-12  |  Amerika

Guk

Argentinako Euskal Diasporak gaur egun, Euskal Herriko politikan duen paperari buruzko dokumentala. 2012 // 67 min Gidoia, zuzendaritza eta ekoizpena: Nuria Vilalta Argazkia eta kamara: Gustavo Gómez Olivera, Juliana Marin, Juan G. Lewin, Igor Arabaolaza, Santiago Juan...
Gehiago kargatu

Kazetaritza independentea eta profesionala egiten dugu, euskaraz eta euskaldunontzat.

HARPIDETU ORAIN


Ametzagaiña Argia Antza iametza Adur Luditoys